ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΜΗΤΕΡΑ ΓΗ
Ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον και επιμορφωτικό απόγευμα πέρασαν όσοι ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα της Οικολογικής Ομάδας «Μητέρα Γη» και βρέθηκαν στην Εκάβη για τα Εργαστήρια και τη Διάλεξη που παράθεσε ο ιδρυτής του δικτύου «Πελίτι» Παναγιώτης Σαϊνατούδης. Το απόγευμα του Σαββάτου εκτός από εναλλακτικές συνταγές με ντόπια προϊόντα που αντικαθιστούν δημοφιλή φαγητά, η κεντρική ομιλία είχε ως θέμα τη «Συλλογή και Διατήρηση των Ντόπιων Ποικιλιών», παρουσιάζοντας τη δράση του δικτύου.
Το πρόγραμμα ξεκίνησε με την ζωντανή παρουσίαση συνταγών, με συστατικά το οποία μπορούν να βρεθούν από την ελληνική παραγωγή, ενισχύοντας την αυτάρκεια αλλά και την υγεία μέσω της διατροφής. Μερέντα από Χαρούπι, γλυκά σπορο-μπαλάκια, σάλτσα ντομάτα, αλάτι από βότανα και σπιτικό τυρί παρασκευάσθηκαν και δοκιμάστηκαν εντυπωσιάζοντας με τη γεύση τους. Παράλληλα, πραγματοποιήθηκε και χαριστικό παζάρι.
Στη συνέχεια, η εκδήλωση μεταφέρθηκε από τον αύλειο χώρο στην αίθουσα του πνευματικού κέντρου του δήμου Κατερίνης. Εκεί ο Παναγιώτης Σαϊνατούδης αφηγήθηκε την ιστορία ενός σπόρου σταριού και στάθηκε στη σημασία της διατήρησης των ντόπιων ποικιλιών, τόσο για τη διατροφή όσο και για την σύγχρονη κοινωνία και τους δεσμούς των μελών της.
Οι σπόροι των ντόπιων ποικιλιών έχουν ιστορία μακραίωνη και παράλληλη με τους ανθρώπους, έχοντας ακολουθήσει εκούσιες και ακούσιες μετακινήσεις τους. Μέσα στον 20ο αιώνα, η βιομηχανοποίηση κατάφερε σχεδόν ολοκληρωτικά την εκδίωξή τους από τα χωράφια και στην Ελλάδα, για χάρη υβριδικών ποικιλιών.
Η προσπάθεια που γίνεται τα τελευταία χρόνια, έχει σκοπό την επιστροφή αυτών των ποικιλιών σε όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος της γεωργικής παραγωγής, με τον κ. Σαϊνατούδης να λέει χαρακτηριστικά ότι «η μοίρα τους είναι δεμένη με αυτή του ανθρώπου. Αν χαθούν, χαθήκαμε», αντιπαραβάλλοντας την προβληματική που παρουσιάζουν οι υβριδικοί και μεταλλαγμένοι σπόροι.
Ο ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΣΑΪΝΑΤΟΥΔΗΣ
Συνεχίζοντας, ο ιδρυτής του «Πελίτι» εξήγησε πως γνώρισε το χωριό του και τους ανθρώπους του μέσα από την προσπάθεια συλλογή σπόρων, η οποία ξεκίνησε και συνεχίστηκε από σπίτι σε σπίτι. Τόνισε ότι ποικιλίες όπως η φάβα και το σιτάρι καλλιεργούνται από την αρχαιότητα στον Ελλαδικό χώρο. Ειδικά για το μονόκοκκο σιτάρι, υπάρχουν στοιχεία ότι πριν από 15000 χρόνια αποτέλεσε την καλλιέργεια που μετέτρεψε τους προγόνους μας από τροφοσυλλέκτες σε γεωργούς.
Η χώρα μας είναι 27η στον κόσμο στην εξάπλωση καλλιέργειας ντόπιων σπόρων, έχοντας 6000 ποικιλίες από τις 12000 που καταμετρώνται συνολικά στην Ευρώπη. Ειδικότερα, στο νότιό της μέρος παρουσιάζει μεγαλύτερη βιοποικιλότητα ή οποία στον βορρά μειώνεται, αναδεικνύοντας όμως πιο πλούσια βλάστηση.
Φεύγοντας από τα ελληνικά δεδομένα, ο κ. Σαϊνατούδης έδωσε ένα παράδειγμα για το πόσο πιο σημαντικοί είναι οι ντόπιοι σπόροι για τον άνθρωπο σε σχέση με τους υβριδικούς. Ήταν οι ινδιάνοι καλλιεργητές ντόπιων καλαμποκιών στην επαρχία Τσιάπας στο Μεξικό, αυτοί που έδωσαν λύση στην μεγάλη διατροφική κρίση, σώνοντας την καλλιέργεια καλαμποκιού σε ολόκληρη την Αμερική.
«Μια τέτοια κρίση θα μπορούσαμε να την ξαναζήσουμε, καθώς τα τρόφιμα που καταναλώνουμε είναι γενετικά ίδια και μια χούφτα εταιρειών προσπαθούν να ελέγξουν τον κόσμο. Ένα παράδειγμα αυτής της τακτικής είναι το γεγονός ότι η, κατά βάση πετρελαϊκή, πολυεθνική Shell ελέγχει το 60% των σπόρων στην Αφρική. Διαλέξτε πως θέλετε να αισθάνεστε, εξαπατημένοι και ελεγχόμενοι ή ελεύθεροι και αυτόνομοι καλλιεργητές;»
Το μήνυμα της ομιλίας ήταν αισιόδοξο, υποστηρίζοντας ότι μπορούμε να αλλάξουμε τα πράγματα, αντιστεκόμενοι στο φόβο και τον πανικό που δημιουργείται από τις ειδήσεις. «Υπάρχουν και θετικά πράγματα. Όσο εστιάζουμε εκεί τα αυξάνουμε. Καλλιεργήστε, είναι σημαντικό να αναζητήσουμε σπόρους στους ανθρώπους γύρω μας, να γνωρίσουμε τις περιοχές μέσα από τις ποικιλίες τους. Μην καταστρέφετε την ελληνική γεωργία και το περιβάλλον, αγοράζοντας εισαγόμενα γεωργικά προϊόντα».
Ο ομιλητής στάθηκε στις επιπτώσεις της σημερινής κατάστασης στην αγορά, όπου σοδειές μένουν πάνω στα δέντρα σε ελληνικά χωράφια γιατί οι τιμές τους είναι μη συμφέρουσες και το πολλαπλό κόστος της μεταφοράς ενός προϊόντος από τη μια άκρη της γης στην άλλη. «Οι μικροί καλλιεργητές και τα μανάβικα σβήνουν λόγω ανταγωνισμού και μετά οι τιμές ανεβαίνουν. Προσπαθούν να μας κάνουν απόλυτα εξαρτημένους. Είμαστε και εμείς συνδημιουργοί αυτής της κατάστασης».
Στη συνέχεια, ο κ. Σαϊνατούδης έδωσε πρακτικές οδηγίες για καλλιέργεια και διατήρηση των ντόπιων σπόρων, «με σεβασμό στους ρυθμούς της γης και τους κύκλους της φύσης». Κλείνοντας, αναφέρθηκε στη διαδρομή του δικτύου «Πελίτι», που απαριθμεί πλέον 1200 ποικιλίες και ένα δίκτυο καλλιεργητών με κατά τόπους αγροκτήματα, με τους οποίους επικοινωνεί ο κόσμος.
Πρόκειται για την προσπάθεια δημιουργίας μιας οικολογικής κοινότητας, ενός κοινού χώρου για την υλοποίηση οραμάτων. «Είναι ο καιρός για αλληλεγγύη, αγάπη. Να επιλέξουμε τι όνειρο θα ξημερώσει αύριο».
Η ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΤΣΟΡΜΠΑΤΖΙΔΟΥ
Μετά το κλείσιμο της ομιλίας, το λόγο πήρε από πλευράς της Οικολογικής Ομάδας «Μητέρα Γη» η Αναστασία Τσορμπατζίδου, παρουσιάζοντας το πρόγραμμα των εκδηλώσεων που έχουν οριστεί μέχρι και το τέλος του Απριλίου του 2012.
«Ξεκινήσαμε ένα ετήσιο πρόγραμμα με σκοπό να ενημερωθεί ο κόσμος για πολλά πράγματα τα οποία δεν γνωρίζουμε, όπως η διαφύλαξη των ντόπιων σπόρων με την σημερινή ομιλία. Είναι κάτι πολύ σημαντικό, γιατί ο κόσμος καλλιεργεί υβρίδια και υπάρχουν πολλοί μεταλλαγμένοι σπόροι που είναι επικίνδυνοι για την υγεία μας.
Είναι σπόροι οι οποίοι αν δεν τους σώσουμε δεν θα έχουμε τη δυνατότητα να το κάνουμε μετά. Ήδη έχει μείνει μόνο το 3% της βιοποικιλότητας, δηλαδή το 97% των ποικιλιών που υπήρχαν έχουν εξαφανιστεί.
Οι επόμενες ομιλίες έχουν θέματα όπως οικολογική αρχιτεκτονική, όπου θα ενημερωθεί ο κόσμος για το πως μπορεί να χτίζει οικολογικά. Ακόμα για τη διατροφή, το ψυχικό κομμάτι. Υπάρχει πολύ μεγάλο ενδιαφέρον του κόσμου. Καθημερινά μας ζητούνται σπόροι και πληροφορίες για την χορτοφαγική διατροφή που κάνουμε εμείς, για τις εναλλακτικές θεραπείες.
Η πρώτη ομιλία γίνεται από το δίκτυο του «Πελίτι», γιατί έτσι όπως είναι σήμερα η κατάσταση, οικονομική και όχι μόνο, όσο πιο πολλά γνωρίζουμε να κάνουμε μόνοι μας τόσο πιο αυτόνομοι και ανεξάρτητοι είμαστε. Πιστεύω ότι είναι πολύ σημαντικό να καταναλώνουμε προϊόντα από τον τόπο μας, ακόμα και να τα παράγουμε μόνοι μας.
Βλέπουμε συμπολίτες μας να αλλάζουν την διατροφή τους και η αλλαγή αυτή είναι έμπρακτη, οπότε στη συνέχεια ο ένας πείθει τον άλλο. Δεν είναι κάτι που γίνεται για μια μέρα. Οποιαδήποτε αλλαγή, είτε φυσική καλλιέργεια είτε παραδοσιακές ποικιλίες είτε στη διατροφή, είναι κάτι που το εφαρμόζει κάποιος σε όλη του τη ζωή μετέπειτα και επειδή το πιστεύει επηρεάζει εύκολα και άλλους».
